شرح بیماری
ترس مرضی نوعی اضطراب به صورت ترس مداوم غیرمنطقی یا بیش از حد معمول نسبت به یك شیئی، موقعیت، فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری ، شرایط یا حتی یك عملكرد بدنی (كه هیچ یك از اینها اساساً خطرناك نبوده یا تناسب منطقی با اضطراب ندارند). اكثر افراد دچار فویبا ترس خود را نابجا نسبت به موقعیت میشناسند. فویبا به انواع زیر تقسیم میشود:
اجتماع هراسی (ترس از قرارگرفتن در موقعیتهای اجتماعی نظیر سخنرانی عمومی یا استفاده از حمام عمومی) جمع هراسی (ترس از حضور در شلوغی یا ترس از كانهای عمومی) ترس مرضی ساده (ترس از یك نوع محرك خاص نظیر حیوانات، حشرات، ارتفاع ، سفرهوایی، مكانهای بسته و غیره(
علایم شایع
علایم اضطرابی زیر هنگام مواجهه یا فكر كردن در مورد محرك ایجادكننده ترس مرضی رخ میدهند:
تپش قلب
تعریق
لرزش
گُرگرفتگی
تهوع
افكار منفی و تصورات مضطربكننده
علل
علت واقعی این اختلال ناشناخته است. علت احتمالی آن عبارتست از یك واكنش یادگرفته شده (ساخته شده در ذهن) مثلاً ناشی از تماس با فرد دیگری دارای ترس مشابه، یا داشتن تجربه یك ترس اولیه كه همراه با یك شیئی یا موقعیت خاص بوده است. سایر فرضیههای موجود در این زمینه، ترس مرضی را دارای یك معنی سُمبلیك در نظر میگیرند.
عوامل تشدید کننده بیماری
سابقه خانوادگی اضطراب
اضطراب ناشی از جدایی در كودكی
وجود سایر اختلالات روانی
دارابودن شخصیبت كمالگرا
پیشگیری
اقدام خاصی برای پیشگیری از ترس مرضی وجود ندارد. روشهایی برای پیشگیری یا كنترل واكنشها وجود دارد.
عواقب مورد انتظار
ترس ساده ـ در برخی موارد با بالارفتن سن خود به خود متوقف میشود؛ برخی موارد نیز چنانچه از محرك ترس (مثلاً مار افعی) اجتناب شود اختلال قابل توجهی در زندگی پدید نمیآید؛ برخی موارد با قرار گرفتن فرد مبتلا در موقعیتهای ترسآور (نظیر سفرهوایی) كاهش مییابند؛ سایر موارد نیز با درمان قابل علاجاند. اجتماعی هراسی ـ ممكن است با درمان برطرف شود؛ داروها در این مورد معمولاً سودمندند.
جمع هراسی ـ افراد مبتلا بدون درمان روزبهروز بیشتر خانهنشین میشوند؛ اغلب با اختلال هراس همراه است.
عوارض احتمالی
در اثر اجتناب از محركهای ترس مرضی زندگی روزمره دچار محدودیت میشود. به خصوص جمع هراسی فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری فرد را دچار محدودیت كرده و شدیداً ناتوانكننده است.
درمان
اصول کلی
اقدامات تشخیصی شامل مشاهده علایم توسط خود بیمار است.
بررسی سابقه طبی و اجتماعی و معاینه فیزیكی توسط یك پزشك ضروری است.
اگر شما احساس كردید كه ترس شما تداوم دارد:
افكار خود را از منفی بودن (مثلاً «سگ گاز خواهد گرفت») به سمت افكار مثبت و واقعگرایانه (مثلاً «سگ با بند بسته شده است») منحرف سازید.
به یك اقدام كنترلكننده بپردازید ـ مثلاً شمارش معكوس از 1000، كتاب خواندن، بلند حرف زدن، تنفس عمیق و شمردن آنها
افكار خود را به سمت افكار خوشایند منحرف سازید. از روشهای آسودهسازی استفاده كنید.
داروها
داروها گاهی در درمان ترس مرضی مؤثرند.
فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری
محدودیتی وجود ندارد.
رژیم غذایی
رژیم خاصی نیاز نیست. از مصرف كافئین خودداری كنید.
: منبع